Schoolmeesters in het Land van Heusden en Altena tot ca. 1811


door Arie Jan Stasse

De jaartallen achter de namen geven de jaren aan waarin de persoon in kwestie in de archieven en literatuur vermeld is. Jaartallen tussen haakjes betekenen vroegste of laatste vermelding als schoolmeester. Tussen haakjes staan de plaatsen waar zij voor (aangeduid met een v.) of na (aangeduid met een n.) de diensttijd woonden. Dit betekent niet dat men ook daar het schoolmeesterambt heeft vervuld.

Aalburg
Matheus Peterssen Verhoeven, voor 1611. Antonius Abrahams, (1619). Hendrick Spiringh, (1634)-1637, (n. ?). Victor Pootman, (1642?)-1673. David Mans, (1675)-(1688), (n. Heesbeen). Arien Jansen Snijders, (1696)-(1700) (v. Elshout). Dirk Leenhouwer, 1701-1717, (v. Sprang). Bastiaan Gijsberts Vogelsang, 1719-1761 (v. Zuilichem). Hendrik Fortuyn, 1761-1766 (v. Herwijnen, n. Goudriaan). Hendrik van Diggelen, 1766-1767 (v. Kerkwijk, n. Giessen). Mees Bazendijk, 1769-1769 (n. Nieuw-Lekkerland). Arien de Groot 1769-1772 (v. Gorinchem, n. Goudriaan). Dirk van Hemert, 1776-1779 (v. Well). Daniel Hemert, 1780-(1788). A(rnoldus?) van der Heijden, (1809).

Almkerk
Gielis Susen, (1614). Henrick Peetersz Breugelman, (1632) (v. Heukelum?). Nicolaas Hendricks Jungerius, 1654-na 1679 (v. Hardinxveld). Aart Jungerius, (1717)-(1746). Dirk Starrenburg, (1745). Jan Kuijndertse Schouten, (1756)-(1776).

Andel
Jan Simonsz. Beverlo, (1634)-(1662). Jan Chevalier, (1662)-(1663?) (v. Zevenhuizen?, n. Gorinchem). Folpert N.N. (van Asperen?), (1666)-(1672) (v. Heusden?). Isaac Castel, (1682)-(1686). Bastiaan (Ariens?) de Ruijter, (1687)-1729. Petrus Maartense Pols, 1729-1736/37 (v. Ouderkerk a/d IJssel, n. Heukelum). Cornelis van Schaik, 1737-(1764) (van Zoelen). Johannes Kaptijn, (1779)-(1796) (v. Heukelum). Pieter van der Zijden???, (1798)-(1809).

BabyloniŽnbroek en Hill
Willem Aerdtsoon, (1610)-1625+.?? Abraham Kerckhoven, 1612-1620. Jacob Verel, 1620-? Aerdt Wilhemsoon, (ca. 1625). Joannes Udonis, (ca. 1630). Cornelis Pieters Breugelmans, 1635-1637 (v. Besoyen?). Jan Woutersen van Wijck, (1641). Jorijs Jacobsen, (na 1643). Peter Jansz Knaep, 1647-ca. 1660. Andries NN (1651). Pieter Andriessen Volders, (1672)-(1678) (v. Woudrichem). Anthonie de Bruin, ca. 1688. Baltus van Grevenbricht, 1688-1692. Simon Colthoff, 1692-?. Pieter Andriessen Volders (ook van Baelden), ca. 1692-(1695)?. Rochus Meertensz Haspels, 1705-1708 (v. Aalburg, n. Grave). Pieter Broeder(s), 1708-ca. 1733? (v. Wijngaarden). Jan Colthoff, 1733-?. Hendrik van Es(ch), 1754-1759. Frank Verhoeve, (1764)-(1765) (n. Meeuwen). Jan van Esch, 1766-(1770) (tevens te Eethen). Theunis de Jongh, 1793-1838.

Doeveren
Pieter Corstiaense Foppen, (1648). Maximiliaen Hens, (1650)-1653? (n. Werkendam). Daniel Bolten, (1659)-(1678). Gerrit Lagrou, (1691) (v. Delwijnen, n. Rijswijk). Gijsbert de Gester, (1716) (n. Meeuwen). Arien van Batenburgh, (1721)-(1725). Benjamin Wijgers, (1762)-(voor 1783). Pleun Bestebroer, (1783). Arnoldus van Hemert, (1794)-1803 (v. Eethen). Gijsbert Johannes van Hemert, (1805)-(1808/10).

Drongelen
zie ook Eethen
Laurentius Cornelis, (1612). Johan van Cooten, (1689). Hendrik van der Heijde, (?-1831).

Dussen
Sebastiaen Willems, (1629). Lambrecht Hendricken van Vessem, (1639) (v. Besoyen, n. 's Gravenmoer). Moses Lagrou, ?-ca. 1682. Jacobus Hagoort, 1710-1753? (v. Meeuwen). Petrus Hagoort, ca. 1754-1782.

Eethen
Gerrit Snaphaan, 1656-1662 (tevens Drongelen). Claes Rombouts de Bruijn, (1669). Huybert Bervoets, 1694-1711. Matthijs Berrevoets, (1736)-(1743). Hendrik van Esch, 1744-(1747) (v. Wijk). Jan van Esch, 1757-(1780) (tevens Babylonienbroek & Hill). Jan van Woerkum, 1780-(1785).

Genderen
Ariaen Ariaensen Sporn, (1642). Johannes van Coerten, (1668). Aart Jacobse van Wijck, (1676). Lodewijk Chevalier, (1678)-(1686) (v. Heusden?). Johannis Burvene/Burarend, (1691). Jan Loenhouwen, (1696). Adriaen Meertens Haspels, (1702)-(1724) (v. Aalburg). Govert van den Heuvel, ?-1752. Dirk Branderhorst, (1758-1773).

Giessen
Jan Hendriks van den Heuvel, 1648-ca. 1669. Willem Esch, 1670-ca. 1677. Cornelis Beuckenkamp, (1703). Gerrit Dingemans (van) Oversteeg, 1707-1740 (v. Goudriaan). Ariaan van Soens, 1741-1743. Jan Antonie Heermans, 1743-1767 (v. Waalwijk, n. Waspik). Hendrik van Diggelen, 1768-1773 (v. Aalburg). Arnoldus van Koijck, 1773-1787 (v. Dordrecht). Hendrik Spiering, 1788-1793 (v. Rijswijk?), Gerrit Sterrenburg, 1796-ca. 1825.
Bron: GTMWB 1999, p. 231.

Hedikhuizen
Arent Gregorius, (1619)-(1638), Gerrit Pancras van Oostrum, (1667) (+1673). Rijck van der School, (1729). Aart Ruijmschotel. (1757) (n. Vlijmen?). Johannes Creteer, (1764)-(1767). Jan Cortier, (1773).

Heesbeen
Mr. Evert, (1632). Michiel Versijns/Vestius, (1633)-(1634). Adriaen Verdonck, (1657). Joost Verdonck, (1673)-(1679). Benjamin Allart, (1723)-1725? (n. Tuil). Corstiaan Ruijmschotel, (voor 1735). Jan Verdoorn, (ca. 1789) (v. Genderen).

Herpt
Jan Gielissen van Aecken, (voor 1605) (n. BabyloniŽnbroek). Simon van Onsenoort, (voor 1703). Formijn van Hemert, (1752)-(1762). Formijn Formijnsz van Hemert, 1780-? (v. Wamel). Dirk van Hemert, (1788)-1803.

Heusden
Jaspar Milling, (1595) (v. Den Haag). Jan Walraven, (1619). Matthijs Verhoeven, (1620) (in de (Latijnse?) school). Pouwels Soetendael, ?-1639. Werner Hu(ij)ps, (1644-1646). Bernaert Bulgaerd, (1676). Dirk de Swart, (1726)-(1738). Jacobus Smits, (1743). Benjamin Allard, ?-1749. Davit Mensink, ?-1762. Jean Joseph Gilbert, (1761)-1767 (v. Woudrichem, n. ?). Benedict Blondel, (1769)-(1770). Philippus Bartholomeus Clavel, (1751?)-1797.

Heusden, Franse schoolmeesters
Abraham Marchand, (ca. 1639)-(1641). Daniel Sauve, (1647)-(1657). Maurits Gilope, (1670), Hendrick van Kelchoven, (1684). Antonie Frederik Carton, 1776- (v. Middelburg).

Meeuwen
Jacob Bolten. Adriaen Jacobs Bolten, (1675-1678). Adriaen Bolten, ?-1710. Jacobus Hagoort, 1710-? (n. Dussen) (tevens Eethen). Pieter Korevaar, ?-1720. Gijsbert de Gester, (voor 1725) (v. Doeveren). Wouter Duijser, (1726)-(1727) (v. Capelle). Eijmert Peters Hagoort? Frank Verhoeve, (1766)-(1770?). Jacobus de Reus, na 1769-(1787?) (v. Moerkapelle).

Oudheusden
Anthoni Box, 1672- (v. Leende). Jacob Jans Oerlemans, 1674-(1690?) (v. Sprang). Lambert Abbema, (1710). Ivo van Bergijk, (1736)-(1769) (v. Aalburg). Davit van de Walle, 1774-(1809) (v. Capelle).

Rijswijk
N.N. Rys, 1758-? (v. Giessen). Hendrik Spiering?, (1787) (n. Giessen?).

Sleeuwijk
Pieter Jansen Sauwen, (1629)-1633 (v. Woudrichem, n. Vlijmen). Johannes Berenbrouck, (1634-1635). Dirck Broeders, (1674-1685) (v. Capelle?). Peeter Volders, (1691-1697). Jan van Peursum, (1710?)-(1740?). Gerrit Broeders, (1749) (v. 's-Grevelduin-Capelle?). Pieter Rijs, (1759-1767). N.N. (Pieter?) Rijs, ?-1790.

Uitwijk en Waardhuizen
Corstiaen Groenenbergh, 1662. Abraham Maronier, (1691)-(1732). N.N. van Soens (1739)-(1740), Dingeman Groenenberg, (1749)-(1763). Maerten Groenenberg, (1765). Jacobus Hagoort, 1774-? (v. Dussen). Abraham van Hoven, 1792-(na 1800?) (v. Nigtevegt).

Veen
Michiel Ursinus, (1632). Antonis Jorissen, (1634-1635). Adriaen Schouten, ?-1646. Govert de Bie, 1646-1651, Dominicus Manus van Boeckholt, 1652-1654. Jan Sterckman, 1655-1675. Joost Adriaenssen Wildeman, 1676-1677 (n. Poederoijen). Martinus van Kelckhoven, (1680). Hendrick van Dusseldorp, (1680). Christoffel de Peijter (de Geijter?), 1682 (n. 't Nieuwland bij Middelburg). Abraham Gerritsen Sevenster, 1682-1683 (n. Amsterdam). Christiaen Cleijnen, 1683-(1685) (v. Raamsdonk, n. Sprang). Isaac Kastel, 1686 (v. Ochten, n. Streefkerk). Isaac Roorda, 1687-1692 (v. Leiden, n. Ammerzoden). Marcellus Wagemans 1692 (v. Giessen, n. Woudrichem). Cornelis Gerritsen Hoijen, 1692-(1700). Cornelis Palamedes, 1703-1730 (v. Capelle). Benjamin Allard, 1731-1752 (v. Gouderak). Hendrik Fortuyn, 1752-1760 (v. Oosterwijk, n. Utrecht). Pieter Fortuijn, 1760-1783 (v. Spijk). Dirk Hendrik Smits, 1783-1790 (v. Rossum, n. Ameide). Wiggardus de Haas, 1789-1790 (v. Rossum, n. Werkendam). Gerrit van Dulst, 1792-1812 (v. Zuilichem).
Bron: J. van de Pol, Bijdrage tot de geschiedenis van het Land van Heusden en Altena, ca. 1935.

Werkendam
Jan Adriaensz van Gilse, (1623)-1637 (n. Leerbroek). Cornelis Gerrits Cant, 1637-1646 (v. Almkerk). Jacob Paets, 1646-voor 1653. Gerrit van Houweninge genant van Osch, ?-1653. Maximiliaen Hens, 1653-1685 (v. Doeveren). Johannes Godefridus Maakes, 1685-1690. Jacobus de Graaf, 1690-1735 (v. Sprang). Johannes van Wassenberg, 1737-1743 (v. Noordwijk, n. Schipluiden). Pieter Maartense Pols, 1743-1789 (v. Heukelum). Cornelis Douw, 1790 (v. Kloetinge, n. Zierikzee). Wiggardus de Haas, 1790-(1806) (v. Veen).
Bron: Andr. Visser, Werkendam ontdekt verleden, ca. 1978.

Woudrichem
Isaac Vollevens, (1643)-voor 1647. Tobias van der Beek, ca. 1652 (v. Dordrecht). Marcus Antonius Sauve, (1673)-(1675) (v. Heusden, n. Gouda). Arnoldus Broeders, 1704?-1737. Johannes Blassiere, 1737-?. Dirk Dupper, 1739?-(1742) (v. Gorinchem). Egidius Timmerman, 1748-1781 (v. Haastrecht). Cornelis van Hemert, (1808).

Wijk
Jan van Bruegel, (1606). Pieter Gerritsz., (1619). Abraham Smaert (Smaell?), (1679), Arien Snijders, (1696). Johannes Huisman, 1715-(1726). Jan (de)Root/Rood, 1732-1742 (v. Alkmaar, n. Klundert). Gijsbert Willem van Hemert 1742-1759 (v. Asperen), Herbert Fortuin, 1766-1767 (v. Zuilichem, n. Putten). Jacob de Reus, 1767-? (v. Zuilichem). Evert van Bergyk, 1768-(1781?) (v. Baardwijk, n. Elshout). Gerrit Heijstek, (1793) (v. Uitwijk).

Met dank aan Dr. J. de Kloe en L.W. van Sint Maartensdijk.

Voor een bibliografie van bronnen betreffende schoolmeesters verwijs ik naar mijn artikeltje in Gens Nostra 55 (2000), p. 300. Voor schoolmeesters in de Alblasserwaard en het Land van Arkel zie: http://www.reocities.com/ajstasse/Albwrdschoolmeesters.htm

Dit artikel verscheen eerder in: Genealogisch tijdschrift voor midden- en west-Noord-Brabant en de Bommelerwaard, jrg. 25 (2001), nr. 4, p. 299-301.

© 2001-2009


Back to my homepage

(statistics of this page)


This page hosted by GeoCities Get your own Free Home Page